Nieuw inzicht in hoe de geest het lichaam beïnvloedt

16 september 2016

Door: Fleur Kortekaas

Neurowetenschappers hebben nieuwe neurale netwerkverbindingen tussen de hersenschors en het bijniermerg ontdekt. Deze verbindingen zijn betrokken bij de stressrespons. Ze geven beter inzicht in hoe depressie, stress en andere mentale toestanden orgaanfunctie kunnen veranderen, en laten zien dat er een daadwerkelijke anatomische basis is voor psychosomatische ziekte (Dum, Levinthal, & Strick, 2016).

Onderzoekers toonden aan dat het bijniermerg gecontroleerd wordt door meerdere corticale hersengebieden dan voorheen werd gedacht. Volgens hun bevindingen is de grootste invloed op het bijniermerg afkomstig van gebieden van de hersenschors die beweging coördineren. In mindere mate zijn andere corticale gebieden betrokken, dit zijn hersengebieden betrokken bij cognitie en affectie (genegenheid).

Motorische gebieden in de hersenschors staan dus via neurale netwerken in contact met het bijniermerg. Ze zijn betrokken bij de planning en uitvoering van beweging en beïnvloeden het bijniermerg aanzienlijk. Een van deze gebieden is een deel van de primaire motorische cortex die zich bezighoudt met de controle van de axiale lichaamsbeweging en lichaamshouding. Deze studieresultaten verklaren waarom lichaamsoefeningen van invloed zijn op stressreacties. Ontspannende oefeningen zoals yoga, dansen, Pilates en tai chi vergen allen een juiste coördinatie, houding en flexibiliteit. Door de oefeningen wordt het bijniermerg, en dus de stressrespons gereguleerd.

De gebieden van de cortex die actief worden wanneer we een conflict voelen of beseffen dat we een fout hebben gemaakt, zijn van invloed op het bijniermerg. De activiteit in deze corticale gebieden als iemand zich opnieuw een fout inbeeld, of zichzelf verwijten maakt, of denkt aan een traumatische gebeurtenis, resulteert in bijniersignalen alsof ze werkelijk zouden gebeuren. Deze bevindingen zijn relevant voor therapieën die zich met post-traumatische stress bezighouden.

Over het geheel genomen wijzen deze studieresultaten op het bestaan van circuits die beweging, cognitie en affectie koppelen aan de bijnierfunctie en de bestrijding van stress. Dit circuit kan de effecten van interne toestanden zoals chronische stress en depressie doorgeven aan orgaanfuncties en aldus een concrete neurologische basis voor psychosomatische ziekte vormen.

Bron:
Dum, R. P., Levinthal, D. J., & Strick, P. L. (2016). Motor, cognitive, and affective areas of the cerebral cortex influence the adrenal medulla. Proceedings of the National Academy of Sciences, 113(35), 9922–9927. http://doi.org/10.1073/pnas.1605044113