Selenium in de preventie van kanker

7 mei 2014

Het spoorelement selenium is een micronutriënt met zowel voedende als toxische eigenschappen. In eerder onderzoek is een hogere blootstelling aan selenium in verband gebracht met bescherming tegen een aantal vormen van kanker.

In een onlangs gepubliceerde systematische review van de Cochrane Collaboration wordt het verband tussen seleniumstatus en het risico op kanker in al het onderzoek dat tot nog toe is gepubliceerd, onderzocht. Daarnaast is beoordeeld in hoeverre suppletie van selenium bescherming kan bieden bij verschillende vormen van kanker (Vinceti, 2014).
 
Onderzoekers beoordeelden de publicaties van 55 observationele studies (met in totaal meer dan 1,100,000 deelnemers) en acht gerandomiseerde klinische studies (met in totaal meer dan 44,743 deelnemers). Een dertig procent lagere incidentie van kanker ((OR) 0.69, 95% betrouwbaarheidsinterval 0.53 tot 0.91, N = 8)  en een veertig procent lager risico op sterfte door kanker (OR 0.60, 95% BI 0.39 tot 0.93, N = 6) werd gevonden bij een hoge blootstelling aan selenium. De grootste afnames in risico werden gezien bij maag-, blaas- en prostaatkanker. Deze onderzoeksgegevens kunnen echter vertekend zijn. Het feit dat er een relatie tussen kanker en selenium is gevonden, wil niet zeggen dat het verband ook causaal is. Dat wil zeggen dat een lage blootstelling aan selenium kanker veroorzaakt.
 
De twijfel of er een dergelijk causaal verband is, wordt versterkt door onderzoek uit de acht gerandomiseerde studies. In deze studies is seleniumsuppletie gegeven, maar dit resulteerde niet in een significante reductie in incidentie van kanker (risk ratio (RR) 0.90, 95% BI 0.70 tot 1.17, twee studies, N = 4765) en sterfte aan kanker  (RR 0.81, 95% BI 0.49 tot 1.32, twee studies, N = 18,698). Seleniumsuppletie liet geen verschil zien in risico op prostaatkanker. Hoewel het verband niet statistisch significant was, leek het risico op huidkanker verhoogd. In de studies bleek een mogelijk verhoogd risico op diabetes type 2, alopecia en dermatitis. De veronderstelling dat mensen met de laagste seleniumstatus wel zouden profiteren van seleniumsuppletie is getoetst. Nader onderzoek naar de deelnemers met de laagst status aan selenium liet geen verschil in resultaten zien.
 
Over het verband tussen selenium in de preventie van kanker is dus nog niet het laatste gezegd. Op basis van deze publicatie kan wel verondersteld worden dat seleniumsuppletie geen invloed heeft op het risico op kanker.
 
Bron: Vinceti M, Dennert G, Crespi CM, Zwahlen M, Brinkman M, Zeegers MP, Horneber M, D'Amico R, Del Giovane C. Selenium for preventing cancer. Cochrane Database Syst Rev. 2014 Mar 30;