Vitamine D en calcium bij ouderen

26 mei 2014

In april is een Cochrane systematische review verschenen naar de effecten van vitamine D in de preventie van heupfracturen bij postmenopauzale vrouwen (Avenell, 2014). Het ging om vitamine D of vitamine D ingenomen in combinatie met calcium.

Vitamine D is belangrijk voor de opbouw van sterke botten. Ouderen in Nederland hebben een hoog risico op tekorten aan vitamine D door gebrek aan blootstelling aan de zon en een lage inname van vitamine D in de voeding. Vitamine D voorkomt osteoporose. Osteoporose leidt tot een verhoogd risico op fracturen van de heup, de rug en de ruggenwervels. Bij ouderen zijn deze fracturen invaliderend.

Onderzoekers analyseerden in deze review 53 studies (n=91,791). Deelnemers in deze studies hadden de leeftijd van 65 plus, leefden zelfstandig of woonden in zorg- en verpleeginstellingen. Studies vergeleken vitamine D met placebo of geen supplement gebruik of alleen calcium of calcium samen met vitamine D.

De review vond betrouwbaar bewijs dat alleen vitamine D geen bescherming biedt in de preventie van heupfracturen. De vormen van vitamine D gebruikt in de studies zijn vitamine D2, D3 (waaronder 25-hydroxy vitamine D), calcitriol of alfacalcidol (1-alphahydroxyvitamin D3). De doses vitamine D gebruikt in deze studies varieerden van 400 iu tot 800 iu vitamine D 3 per dag. Er is geen onderzoek gedaan naar de relatie tussen de dosis en het effect. Wel werd door de onderzoekers de opmerking gemaakt dat 1800 iu-4000iu per dag noodzakelijk zou zijn om een voldoende hoge  vitamine D-spiegel te verkrijgen.  Er is bovendien geen onderzoek gedaan naar een relatie tussen effect en vitamine D vorm.

Vitamine D (400 iu-1000iu) in combinatie met calcium (1000 mg-1200mg carbonaatvorm) verminderde het risico op een heupfractuur en andere botbreuken enigszins. Er werd geen toename in het risico op sterfte door inname van vitamine D en calcium gevonden in deze studie.

De onderzoekers concluderen dat het risico op bijwerkingen (zoals maagklachten en nierstenen) door inname van vitamine D en calcium zeer klein is. Sommige mensen worden geadviseerd medisch advies in te winnen alvorens de supplementen te gebruiken. Dit zijn mensen met een aanleg voor nierstenen, mensen met een nieraandoening, mensen met hoge bloedwaarden aan calcium en mensen met een hoger risico op hart- en vaataandoeningen.

Klik hier voor het gehele rapport.

Bron: Avenell A , Mak JC, O'Connell D. Vitamin D and vitamin D analogues for preventing fractures in post-menopausal women and older men. Cochrane Database Syst Rev. 2014 Apr 14;4:CD000227. doi: 10.1002/14651858.CD000227.pub4.